Aşkale Türbe ve Yatırları

Evrenli Yatırları

İlçeye 25 km. mesafedeki Atlıkonak köyü üzerindeki dağda şehit olan çok sayıda askerin mezarları Evrenli (Atlıkonak) Yatırları diye anılır.

Hüseyin Baba 

İlçeye 26 km. mesafede bulunan Dereköy’ün üç km. güneybatısında Hüseyin Baba türbesi bulunmaktadır.

Kandil Baba

İlçeye 10 km. mesafede Merdiven köyünün üzerindeki dağda biri erkek, biri kadın olmak üzere iki kardeşe ait olduğu bilinen iki mezar bulunmaktadır. Burası Kandil Baba (Şeyh Mehmet Tekkesi) diye anılır.

Ulus Hatun

Ulus Hatun türbesi, ilçeye 15 km. mesafede bulunan Pırnakapan köyü sınırları içinde, tarihi Şehirdere mevkiinin güneyinde Osmanlı Dönemi’nde yaşamış ve ermiş olduğu kabul edilen bir kadının mezarıdır.

Karababa

İlçeye 17 km. mesafede bulunan Saptıran köyünün hemen batısında yükselen tepeye Karababa adı verilmiştir. Bu tepede etrafı taşlarla çevrili bir türbe bulunmaktadır. Kimi zaman bu türbenin yanında uyunduğunda rüyada bir kimse görüleceği, o kimsenin de uyuyana bir boncuk vereceği, uyandığında gerçekten o boncuğu elinde göreceği rivayet edilir. Karababa tepesinin 2-3 km. batısında eski ve terkedilmiş yerleşim yerleri bulunmaktadır.

Dur Ali Efendi – Sarı Baba

XVII. yüzyılda halveti tarikatının Erzurum kolunun mürid ve muhiblerinin ve muhtemelen il merkezinde ismiyle anılan bir külliyenin banisi olan Cafer Efendi’nin de intisab ettiği kişi, Erzurum’un Şoğayn nahiyesine bağlı Sarubaba köyünde medfun bulunan Dur Ali Efendi’dir. Sarıbaba ismiyle anılan ziyaret yeri, ilçeye altı km. mesafede bulunan Sarıbaba köyü sınırları içindeki bir tepenin eteğinde bulunmaktadır. Anlatılır ki, Sarıbaba, bir ağanın yanında çalışan bir hizmetkardır. Tarlada çift sürerken yorulan öküzler yatarlar. Hizmetkar yorulan öküzlerden bir an önce otlayıp karınlarını doyurmalarını ister. Fakat yorgun olan öküzler dinlenmeyi tercih ederler. Hizmetkar, öküzlere yalvarmaya başlar ve karşılıklı tartışırlar. Bu konuşmaları duyan ağa sarı benizli olan hizmetkarın elini öper. Ağa tarafından eli öpülen ve iltifat gören hizmetkar bu heyecana dayanamayıp hemen ölür. Onu öldüğü yere gömerler ve sonradan adına türbe yaparlar.

Kaban Dağı Yatırları

Kaban Dağı Yatırları, ilçenin güneyinde Kaban dağının muhtelif yerlerinde bulunan yatırlardır. Huy Kesen Baba, Kaban dağında huysuz çocukların iyi huylu olmaları için götürülen bir yatırdır.

Akbaba Yatırı

Akbaba Yatırı, ilçenin Yeniköy ve Kükürtlü köyleri arasındaki dağda bulunan bir mezardır.

Şamlı Baba ve Gözlü Baba

Şamlı Baba ve Gözlü Baba yatırları, ilçenin Karasu İstasyonunun karşısındaki Şamlı ve Gözlü dağlarına isimlerini veren ve dağın üzerinde birbirine karşı duran iki ayrı yatırdır.

Kaynak ;Erzurum Evliyaları , Abdulhalim Durma